تولید ۹۰ میلیون تن محصول زراعی در سال جاری

به گزارش گروه کشاورزی و محیط زیست خبرگزاری صداوسیما، مجید آنجفی، معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی در برنامه «میز اقتصاد» با اشاره به وضعیت تولید محصولات زراعی در سال جاری گفت: امسال سال زراعی خوبی پشت سر گذاشته شده و پیش‌بینی می‌شود حدود ۹۰ میلیون تن محصول زراعی در کشور تولید شود.

وی افزود: حدود ۷۰ تا ۷۵ درصد تولیدات بخش کشاورزی مربوط به زراعت است و در برخی محصولات، میزان تولید به ارقامی رسیده که در سال‌های گذشته و حتی دهه‌های گذشته کم‌سابقه بوده است.

تولید ۱۴ میلیون تن گندم

آنجفی با اشاره به وضعیت تولید محصولات مختلف اظهار کرد: تولید گندم امسال حدود ۱۴ میلیون تن پیش‌بینی شده و این میزان محقق شده است. در تولید جو نیز روند صعودی دوباره آغاز شده و وضعیت تولید برنج نیز مناسب است.

وی افزود: در دانه‌های روغنی نیز برای نخستین‌بار پس از سال‌ها، چشم‌انداز افزایش تولید ایجاد شده و پیش‌بینی می‌شود امسال حدود ۳۵۰ هزار تن دانه روغنی تولید شود که حدود ۲۲۰ هزار تن آن کلزا خواهد بود.

معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی گفت: در سال‌های گذشته تولید دانه‌های روغنی معمولاً در سطح حدود ۱۰ درصد نیاز کشور بود، اما اصلاح سیاست‌های قیمت‌گذاری موجب افزایش استقبال کشاورزان شده است.

آنجفی افزود: برای سال زراعی آینده، بذر دانه‌های روغنی برای کشت حدود ۲۲۰ هزار هکتار تدارک دیده شده که حدود ۱۰۰ هزار هکتار بیشتر از برنامه سال گذشته است.

وی همچنین تولید حدود ۲ میلیون و ۲۰۰ هزار تن برنج را برای سال جاری پیش‌بینی کرد و گفت: در بخش سبزی و صیفی نیز تولید به اندازه‌ای خواهد بود که نیاز مصرف داخلی را تأمین کند و آرامش بازار این محصولات در دو سال گذشته ناشی از همین تعادل تولید و مصرف است.

الگوی کشت به تنظیم بازار کمک کرد

آنجفی اجرای الگوی کشت را یکی از عوامل مهم در ایجاد نظم در تولید دانست و گفت: طی دو سال اخیر مازاد محصول، دپو شدن و امحای برخی محصولات که در سال‌های گذشته اتفاق می‌افتاد، مشاهده نشده است.

وی با اشاره به نقش بارندگی در تولید امسال افزود: بارندگی مناسب در سال زراعی جاری مؤثر بوده، اما تنها حدود ۱۰ درصد محصولات کشور به شکل دیم تولید می‌شود و بخش عمده تولید به مدیریت نهاده‌ها، افزایش بهره‌وری و دانش کشاورزان وابسته است.

معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی ادامه داد: فناوری‌های جدید موجب کاهش مصرف آب در تولید برخی محصولات شده است؛ برای نمونه، در برخی مزارع گندم، میزان مصرف آب از ارقام بالاتر گذشته به حدود ۳ هزار و ۵۰۰ مترمکعب رسیده است.

تأخیر در پرداخت مطالبات، خرید گندم را کاهش داد

آنجفی درباره فاصله میان میزان تولید و خرید تضمینی گندم گفت: از حدود ۱۴ میلیون تن تولید، در شرایط عادی باید نزدیک به ۱۰ میلیون تن گندم خریداری می‌شد، اما تاکنون حدود ۸.۵ میلیون تن تحویل مراکز خرید شده است.

وی علت این فاصله را تأخیر در پرداخت مطالبات گندمکاران عنوان کرد و گفت: مجموع مطالبات گندمکاران حدود ۴۰۹ هزار میلیارد تومان است که تاکنون ۲۱۸ هزار میلیارد تومان آن پرداخت شده و امیدواریم براساس قول‌های داده‌شده، مطالبات تا پایان شهریور تسویه شود.

آنجفی افزود: در سال‌های گذشته نیز پرداخت مطالبات معمولاً تا پایان شهریور ادامه داشته، اما اگر پرداخت‌ها در ابتدای فصل خرید سریع‌تر انجام می‌شد، میزان تحویل گندم می‌توانست به ۱۰ میلیون تن یا حتی بیشتر برسد.

وی تأکید کرد: منابع پرداخت این مطالبات عمدتاً مربوط به یارانه نان است و در اختیار وزارت جهاد کشاورزی قرار ندارد؛ بنابراین تعیین تکلیف سازوکار یارانه نان می‌تواند به حل مشکل پرداخت مطالبات گندمکاران کمک کند.

پیشنهاد بخش خصوصی برای تغییر سازوکار خرید تضمینی

در ادامه برنامه، رضوانی‌زاده، دبیر فراکسیون کشاورزی در ارتباط تلفنی با اشاره به مشکلات موجود در نظام خرید تضمینی، بنگاه‌داری دولت را یکی از موانع اصلی این حوزه دانست و پیشنهاد کرد بخشی از منابعی که اکنون برای یارانه‌ها اختصاص می‌یابد، به شکل تسهیلات ارزان‌قیمت در اختیار کارخانجات و بخش خصوصی قرار گیرد.

وی گفت: براساس پیشنهاد بخش خصوصی، می‌توان بخشی از منابع مربوط به یارانه‌ها را به‌عنوان سرمایه در گردش در اختیار کارخانجات قرار داد تا خرید گندم را انجام دهند و دولت به جای تصدی‌گری مستقیم، نقش سیاست‌گذاری و نظارت را برعهده بگیرد.

رضوانی‌زاده افزود: در این مدل، کشاورزان محصول خود را براساس قیمت‌های تضمینی و تشویقی عرضه می‌کنند و بخش خصوصی و ذی‌نفعان زنجیره، مسئولیت خرید را بر عهده می‌گیرند.

تأکید وزارت جهاد بر حفظ منافع تولیدکننده

آنجفی در واکنش به این پیشنهاد گفت: در کشاورزی قراردادی، مهم‌ترین ملاحظه وزارت جهاد کشاورزی حفظ منافع تولیدکننده و رعایت قیمت تمام‌شده محصول است.

وی با اشاره به تجربه دانه‌های روغنی افزود: در یک مورد، وزارت جهاد کشاورزی بر قیمت ۱۱۰ هزار تومان تأکید داشت، در حالی که صنایع و واردکنندگان قیمت پایین‌تری پیشنهاد کرده بودند؛ اما پس از ورود سازمان تعاون روستایی مشخص شد امکان پرداخت قیمت بالاتر وجود دارد و در نهایت حدود ۹ هزار میلیارد تومان به جای اختصاص به تعداد محدودی از افراد، به کشاورزان رسید.

آنجفی تأکید کرد: اصل ورود بخش خصوصی به کشاورزی قراردادی مورد حمایت است، اما منافع کشاورزان باید در این فرآیند حفظ شود.

توسعه کشاورزی قراردادی در گندم و دانه‌های روغنی

معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی گفت: کشاورزی قراردادی در محصولاتی مانند چغندرقند و دانه‌های روغنی تجربه موفقی داشته است و وزارت جهاد کشاورزی به دنبال توسعه این مدل در گندم نیز هست.

وی افزود: در این الگو، صنایع می‌توانند نهاده، خدمات فنی و مهندسی و نظارت را در اختیار کشاورز قرار دهند و محصول را براساس قیمت توافقی خریداری کنند.

آنجفی همچنین از بررسی پیشنهاد واردکنندگان و تولیدکنندگان روغن برای ورود به کشت قراردادی دانه‌های روغنی خبر داد و گفت: اگر این مدل با حفظ منافع کشاورزان اجرا شود، می‌تواند اتفاق مثبتی برای افزایش تولید دانه‌های روغنی باشد.

هدف‌گذاری خودکفایی ۴۰ درصدی در دانه‌های روغنی

وی درباره هدف برنامه هفتم برای افزایش خودکفایی در دانه‌های روغنی نیز اظهار کرد: رسیدن به خودکفایی ۴۰ درصدی نیازمند فراهم شدن الزامات تولید است و اصلاح قیمت‌گذاری یکی از مهم‌ترین این الزامات بوده است.

آنجفی گفت: برای نخستین‌بار در سال جاری، بدون الزام و فشار اداری، کشاورزان به دلیل اقتصادی شدن تولید از کشت دانه‌های روغنی استقبال کرده‌اند و همین موضوع موجب شده بذر مورد نیاز برای سطحی حدود ۱۰۰ هزار هکتار بیشتر از برنامه قبلی تأمین شود.

واردات برخی نهاده‌ها به دلیل محدودیت منابع آب

وی درباره تأمین علوفه و نهاده‌های دامی نیز گفت: بخش قابل توجهی از نهاده‌های مورد نیاز در داخل کشور تولید می‌شود، اما واردات برخی محصولات آب‌بر مانند ذرت به دلیل محدودیت منابع آبی اجتناب‌ناپذیر است.

آنجفی افزود: واردات حدود ۱۰ میلیون تن ذرت، در واقع نوعی واردات آب مجازی است؛ چرا که تولید همین میزان ذرت در داخل کشور به حدود ۱۰ میلیارد مترمکعب آب نیاز دارد.

وی با اشاره به کاهش منابع آب قابل برنامه‌ریزی کشاورزی گفت: در شرایطی که منابع آبی کشور کاهش یافته، باید میان تولید داخلی و واردات محصولات آب‌بر توازن ایجاد شود.

تدارک نهاده‌های کشت پاییزه

معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی درباره آمادگی برای کشت پاییزه گفت: حدود ۵۰۰ هزار تن بذر گندم تدارک دیده شده و بذر دانه‌های روغنی نیز به طور کامل تأمین و در حال انتقال به استان‌هاست.

وی افزود: در بخش کود نیز برنامه تأمین ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار تن کود اوره، یک میلیون و ۴۰۰ هزار تن کود فسفاته و ۷۰۰ هزار تن کود پتاسه وجود دارد و توزیع کود از ابتدای مرداد آغاز شده است.

آنجفی با اشاره به افزایش قیمت کود‌های فسفاته و پتاسه پس از حذف ارز ترجیحی گفت: افزایش قیمت نهاده‌ها در محاسبات قیمت تمام‌شده محصولات لحاظ شده تا کشاورزان از این محل متضرر نشوند.